ប្រវត្តិបុគ្គលល្បីៗ

ប្រធាធិបតីដ៏ក្រីក្របំផុតក្នុងលោកដែលបានបន្សល់ទុកស្នាដៃយ៉ាងច្រើន

លោក José Mujica ដោយលោកមានឈ្មោះពញគឺ José Alberto Mujica Cordano ដោយបានកើតនៅថ្ងៃទី ២០ ខែឧសភាឆ្នាំ ១៩៣៥ នៅក្នុងទីក្រុង Montevideo ប្រទេសអ៊ុយរូហ្គាយ។ លោកក៏ជាអ្នកនយោបាយអ៊ុយរូហ្គាយដែលបានបម្រើការជាប្រធានាធិបតីរបស់ប្រទេសអ៊ុយរូហ្គាយ ពីចន្លោះឆ្នាំ ២០១០ ដល់ឆ្នាំ២០១៥។ ការឡើងកាន់តំណែងនេះបន្ទាប់ពីលោកបានជាប់ពន្ធនាគារអស់រយពេលជាយូរមកហើយចំពោះសកម្មភាពទ័ពព្រៃរបស់គាត់ជាមួយអង្គការបដិវត្តធូម៉ាម៉ារ៉ូ (Tupamaro)។

លោកMujicaបានកើតមកដោយមានឪពុកម្តាយដែលមានមាឌតូច ហើយគាត់បានធំឡើងនៅសង្កាត់មួយនៅជាយMontevideo។ នៅដើមទសវត្ស ១៩៦០ លោកMujicaបានចូលរួមជាមួយធូប៉ូម៉ារ៉ូ ដែលជាអង្គការបដិវត្តមួយត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយRaúl Sendic និង សមាជិកអ្នកដទៃទៀតដែលមានគោលបំណងធ្វើឱ្យអន្តរាយ និង ផ្ដួលរលំដល់ការដឹកនាំដែលគាបសង្កត់របស់មេដឹកនាំអ៊ុយរូហ្គាយ។

Uruguay's José Mujica Was Liberal's Dream, But Too Good to Be True | The  New Republic

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំក្រោយមកតាប៉ូម៉ារ៉ូបានប្រែទៅជាសកម្មភាពឃោរឃៅរួមមានការដុតផ្ទះការចាប់ពង្រត់នយោបាយនិងការធ្វើឃាតមន្ត្រីប៉ូលីសមួយចំនួននិងមួយចំនួនទៀត។ លោកMujicaត្រូវបានចាប់ខ្លួនជាច្រើនដងចំពោះសកម្មភាពរបស់គាត់ ហើយត្រូវបានផ្តន្ទាទោសក្នុងឆ្នាំ ១៩៧១ ពីបទសម្លាប់ប៉ូលីស។ គាត់បានរត់គេចពីពន្ធនាគារចំនួនពីរដង ប៉ុន្តែគាត់ត្រូវបានគេចាប់ជាថ្មីទាំងពីរដង និង បានបម្រើការប្រហែល ១៤ ឆ្នាំ។ ក្នុងនាមជាអ្នកទោសនៃរបបផ្តាច់ការយោធា ឃោរឃៅ ដែលបានដណ្តើមអំណាចក្នុងរដ្ឋប្រហារមួយក្នុងខែមិថុនា ឆ្នាំ ១៩៧៣ លោកMujicaត្រូវបានធ្វើទារុណកម្ម និង ចំណាយពេលយ៉ាងយូរនៅក្នុងការឃុំឃាំងទោលរួមទាំងពីរឆ្នាំនៅបាតអណ្តូងទៀតផង។

ការចូលរួមក្នុងតួនាទីជាមេដឹកនាំជាតិ

បន្ទាប់ពីការបរាជ័យនៃឆ្នាំ ១៩៨០ ដែលត្រូវបានស្នើរឱ្យរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីមួយដែលបានបញ្ឈប់ការស្តារលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យពេញលេញឡើងវិញ និង ចំពេលមានវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចដែលកំពុងតែកើតមាឡើងផងនោះ របបផ្តាច់ការបានចរចាជាមួយភាគីពាក់ព័ន្ធដើម្បីស្តារប្រទេសវិលត្រឡប់ទៅរករដ្ឋាភិបាលប្រជាធិបតេយ្យនៅឆ្នាំ ១៩៨៥ ។

Meeting with President of Uruguay Jose Mujica • President of Russia

ឆ្នាំនោះនៅក្រោមការលើកលែងទោសទូទៅ។ Tupamaro បានចូលរួមជាមួយក្រុមចម្រុះឆ្វេងនិយមដែលគេស្គាល់ថាជារណសិរ្សធំ (Frente Amplio; FA) និង រៀបចំជាគណបក្សនយោបាយស្របច្បាប់ចលនានៃការចូលរួមដ៏ពេញនិយម (Movimiento de participación Popular; MPP) សម្រាប់ការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ១៩៨៩ ។ លោកMujicaបានក្លាយជាបុគ្គលម្នាក់ដែលមានសំឡេងគាំទ្រឈានមុខគេមួយរបស់គណបក្ស។ ទន្ទឹមនឹងនេះដែរគាត់បានផ្លាស់ទៅធ្វើស្រែមួយនៅខាងក្រៅម៉ុនធូវីដជាមួយដៃគូដ៏យូរអង្វែងរបស់គាត់និងអតីតសមាជិក Tupamaro គឺLucía Topolansky ដែលនៅតែសកម្មក្នុងនយោបាយហើយពួកគាត់រៀបការនៅឆ្នាំ ២០០៥។ បន្ទាប់មកលោកបានជាប់ឆ្នោតជាមេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់របស់ប្រទេសរួមមាន៖

  • លោកMujica បានបម្រើការមួយអាណត្តិនៅក្នុងសភាតំណាង នៅចន្លោះឆ្នាំ១៩៩៥ ដល់ឆ្នាំ ២០០០
  • ហើយបន្ទាប់មកត្រូវបានគេបោះឆ្នោតជ្រើសរើសជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភាក្នុងឆ្នាំ ២០០០។
  • ក្រុមចម្រុះដែលបានដណ្តើមបានសំឡេងភាគច្រើននៅក្នុងសភានីតិប្បញ្ញត្តិ និង បេក្ខជនប្រធានាធិបតីគឺសង្គមនិយមTabaréVázquezក៏បានឈ្នះការបោះឆ្នោតផងដែរ។ នៅក្នុងដំណើរការនេះលោកមូជីកាបានស្បថចូលកាន់តំណែងជាមេដឹកនាំព្រឹទ្ធសភានៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០០៥។
  • លោកក៏បានបម្រើការជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម ពីឆ្នាំ២០០៥ ដល់ឆ្នាំ២០០៨ នៅក្នុងគណៈរដ្ឋមន្រ្តីរបស់វ៉ាសាស។

ដោយរលកនៃការអនុម័តសម្រាប់រដ្ឋាភិបាលកណ្តាលឆ្វេងនិយមដែលទទួលបានជោគជ័យរបស់លោកហ្សាហ្សេស។ នោះMujicaបានទទួលសំឡេងគាំទ្រក្នុងការតែងតាំងជាបេក្ខជនប្រធានាធិបតីរបស់គណបក្ស ក្នុងការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០០៩ ។ មួយក្នុងចំណោមដៃគូប្រកួតប្រជែងរបស់គាត់គឺលោក Danilo Astori សមាជិកព្រឹទ្ធសភា និង ជាអតីតរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុនៅទីបំផុតបានជ្រើសរើសជាបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតី។

Uruguay President José Mujica Tells Obama U.S. Should Learn Spanish | Time

ក្នុងអំឡុងពេលនៃយុទ្ធនាការនៃការស្វែងរកសំឡេងឆ្នោត លោកមូជីកាគឺ ជាអ្នកនាំមុខគេ ប៉ុន្តែអតីតកាលទ័ពព្រៃរបស់គាត់ដែលធ្វើអោយគាត់ឈឺចាប់ ត្រូវបានបង្ហាញឱ្យឃើញនៅពីក្រោយគាត់ បានធ្វើឱ្យមានភាពចម្រូងចម្រាសក៏ដូចជាការរិះគន់ជាសាធារណៈរបស់មេដឹកនាំនៃបណ្តា ប្រទេសអាមេរិកខាងត្បូងមួយចំនួន រួមមាន អាហ្សង់ទីន និង វេណេស៊ុយអេឡា។ ។ ទោះបីជា EP-FA បានរក្សាសំឡេងភាគច្រើនរបស់សភាក្នុងការបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃទី ២៥ ខែតុលាក៏ដោយ ក៏លោកមូជីកាមិនបានធានានូវសំឡេង ៥០ ភាគរយបូកមួយនៃសំលេងដែលចាំបាច់ដើម្បីការពារការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសប្រធានាធិបតីឡើយ។ នៅក្នុងការប្រគួតប្រជែងដែលធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី ២៩ ខែវិច្ឆិកាលោកមូជីកាបានផ្តួលអតីតប្រធានាធិបតី Luis Lacalle Herrera នៃគណបក្សជាតិ (Blanco) និង បានចូលកាន់តំណែងនៅថ្ងៃទី ១ ខែមីនាឆ្នាំ ២០១០។

José Mujica, former Uruguayan president, resigns from the Senate at 85 -  Plataforma Media

ស្នាដៃរបស់លោក មូជីកាក្នុងនាមជាប្រធានាធិបតី

ក្រោមការដឹកនាំរបស់លោកមូជីកា សេដ្ឋកិច្ចអ៊ុយរូហ្គាយបានបន្តរីកចម្រើនដោយប្រកាសកំណើនផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប ខណៈពេលដែលរក្សាអត្រាគ្មានការងារធ្វើទាប ប្រឆាំងនឹងស្ថានភាពនេះ រដ្ឋបាលរបស់គាត់បានណែនាំច្បាប់ដែលជឿនលឿនដែលផ្លាស់ប្តូរទិដ្ឋភាពសង្គមរបស់អ៊ុយរូហ្គាយ។

នៅខែមិថុនាឆ្នាំ ២០១២ លោកមូជីកាបានស្នើ ឲ្យ រដ្ឋាភិបាលធ្វើឱ្យស្របច្បាប់ និង ចែកចាយកញ្ឆាដើម្បីកាត់បន្ថយប្រាក់ចំណូលដល់អ្នកចែកចាយគ្រឿងញៀន។ បន្ទាប់មកនៅក្នុងខែវិច្ឆិកា លោកអនុម័តលើលិខិតមួយ ត្រូវបានគេណែនាំនៅក្នុងសភាតំណាងដោយគូសបញ្ជាក់ពីក្របខ័ណ្ឌសម្រាប់បទប្បញ្ញត្តិរបស់រដ្ឋាភិបាលនៃការផលិតកញ្ឆា ការលក់ និង ការប្រើប្រាស់។ នៅចុងខែធ្នូឆ្នាំ ២០១៣ សភា និង ព្រឹទ្ធសភាបានអនុម័តច្បាប់នេះ ហើយលោកមូជិកាក៏បានចុះហត្ថលេខាលើច្បាប់នេះ។

នៅខែតុលា ឆ្នាំ២០១២ អ៊ុយរូហ្គាយបានក្លាយជាប្រទេសអាមេរិកខាងត្បូងដំបូងបង្អស់ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានការរំលូតកូនរហូតដល់សប្តាហ៍ទី ១២ នៃការមានផ្ទៃពោះ។

ហើយនៅខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៣ លោកមូចាកាបានចុះហត្ថលេខាលើអនុក្រឹតមួយ ដែលធ្វើឱ្យអ៊ុយរូហ្គាយក្លាយជាប្រទេសទី ២ នៅអាមេរិកឡាទីនដែលធ្វើឱ្យអាពាហ៍ពិពាហ៍ភេទដូចគ្នាមានលក្ខណៈស្របច្បាប់។

អ៊ុយ​រូ​ហ្កា​យ កំណត់​អាណត្តិ​ប្រធានាធិបតី ដោយ​ប្រធានាធិបតី​អាច​កាន់តំណែង​បាន​ត្រឹម​មួយ​អាណត្តិ​ប៉ុណ្ណោះ។ ប្រធានាធិបតី​ដែល​គួរអោយ​គោរព និង​ក្រីក្រ​បំផុត Jose Mujica ត្រៀមខ្លួន​រួចរាល់​ហើយដោយ​ចុះ​ចេញពី​តំណែង ហើយ​លោក​មិន​គាំទ្រ​ឡើយ​ចំពោះ​ការ​កាន់អំណាច​យូរ​ឆ្នាំ។ ក្រោម​ការដឹកនាំ​របស់​លោក​ប្រាំ​ឆ្នាំ អ៊ុយ​រ៉ូ​ហ្កា​យ បាន​រីកលូតលាស់​ទៅមុខ​បាន​ឆាប់រហ័ស ហើយ​ប្រជាជន​នៃ​រដ្ឋ​អាមេរិក​ឡាទីន​នេះ​មិន​ចង់អោយ​ប្រធានាធិបតី Mujica ចុះ​ចេញពី​តំណែង​នោះឡើយ។ លោក Mujica រំពឹងថា​រដ្ឋាភិបាល​ថ្មី​នឹងមាន​សមត្ថភាព​ដឹកនាំ​ខ្ពស់ និង​ល្អប្រសើរ​ជាង​រដ្ឋាភិបាល​លោក​ទៅទៀត។

ហើយ ក្រោយ​ពេលដែល​អាណត្តិ​ប្រាំ​ឆ្នាំ​របស់លោក​បញ្ចប់ទៅ ក្រោយ​ការបោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយ​រ៉ូ​ហ្កា​យ​កន្លងមក។ លោក​ត្រូវបាន​គេ​ចាត់ទុកជា​ប្រធានាធិបតី​ដែល​ដែលមាន​ប្រជាប្រិយភាព​បំផុត​លើ​លោក និង​ជា​អ្នកនយោបាយ​ដែល​គិតគូរ​ពី​ប្រយោជន៍​ប្រជាជន​ច្រើនជាង​ខ្លួនឯង​ផ្ទាល់។

ប្រហែលជា​មានតែ​ប្រធានាធិបតី​ម្នាក់នេះ​ទេ ដែល​ហ៊ាន​លះបង់​ទ្រព្យធន លុយកាក់​ដែល​ខ្លួន​មាន និង​រកបាន​ស្ទើ​តែ​ទាំងអស់​ជួយ​សកម្មភាព​មនុស្សធម៌ និង​ប្រជាជន​ដែល​កំពុង​អត់ឃ្លាន​នោះ។ លោក Mujica ត្រូវបាន​គេ​កោតស្ញប់ស្ញែង ចំពោះ​សន្តាន​ចិត្ត​និង​ការបរិច្ចាក​ដ៏​ធំធេង​បំផុត ដោយ​ផ្តល់​ថវិកា ប្រមាណ ៩០ភាគរយ​នៃ​ប្រាក់បៀវត្ស​ន៍​សរុប ១២០០០ដុល្លារ​អាមេរិក​ក្នុង​មួយខែ ជួយ​ដល់​សកម្មភាព​មនុស្សធម៌។

José Mujica by Meghan McCain: TIME 100 | Time
Uruguay's José Mujica Was Liberal's Dream, But Too Good to Be True | The  New Republic
World's 'poorest' ex-president Mujica turns down pension - BBC News
Uruguay′s Mujica mulls million-dollar bid for his old VW Beetle | News | DW  | 07.11.2014
Related posts
ប្រវត្តិបុគ្គលល្បីៗ

ប្រវត្តិរបស់ស្ថាបនិក PEPSI Cola លោក Caleb Bradham

ប្រវត្តិបុគ្គលល្បីៗ

ប្រវត្តិសង្ខេបរបស់លោក Ma Huateng ដែលជាមហាសេដ្ឋីលំដាប់ពិភពលោក

ប្រវត្តិបុគ្គលល្បីៗ

ប្រវត្តិ​ជីវិត​ព្រះ​គ្រូអាចារ្យ ជោតញ្ញារណោ​វរបុរស់ជាតិ ហែម ចៀវ

ប្រវត្តិបុគ្គលល្បីៗ

ពីអ្នកដែលចូលចិត្តហ្គែមក្លាយខ្លួនជាម្ចាស់ក្រុមហ៊ុន Tao Kae Noi

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *